Snuffelen aan piëzo

Piëzogedrag is een van de vreemdere natuurkundige verschijnselen. Als piëzomaterialen worden samengedrukt, bouwen ze een elektrische spanning op die zo hoog kan oplopen dat er spontaan een vonkje uit ontspringt. Nog interessanter is het omgekeerde: als er een spanning over wordt aangebracht, zetten piëzomaterialen uit. Dit gedrag is heel nauwkeurig te regelen, tot bijna op de nanometer. De ’slag‘ is echter klein: typisch 0,1 tot 1,5 micrometer per millimeter. Bij zulke ’omgekeerde‘ piëzotoepassingen wordt elektriciteit direct omgezet in mechanische energie. Zo zijn makkelijk elektrisch geïnduceerde mechanische drukgolven te bereiken tot enkele megahertzen in frequentie.

Praktijktoepassingen van piëzogedrag zijn er nog niet zo veel. Het vonkmechanisme zie je soms in hoogwaardige aanstekers of keukengerei voor het gasfornuis en inkjetprinters gebruiken de hoogfrequente microvervormingen om minuscule druppeltjes te maken. Er is echter veel meer mogelijk in techniek en commercie. Dat bleek tijdens de ’contactdag‘ die de Applied Piezo-gebruikersgroep en de technisch-wetenschappelijke afdeling van de ambassade in Berlijn op 24 september organiseerden, met lezingen, informatie, matchmaking, een rondleiding en een borrel voor Nederlandse en Duitse piëzogeïnteresseerden.